Wpis do krajowego rejestru długó - procedura, koszty i konsekwencje dla dłużnika i wierzyciela

Co to jest Krajowy Rejestr Długów - definicja i podstawy prawne

AITekst opracowany z wykorzystaniem sztucznej inteligencji. Zasady i ograniczenia

Krajowy Rejestr Długów jest biurem informacji gospodarczej prowadzonym przez KRD BIG S.A. Rejestr gromadzi dane o zadłużeniu zarówno konsumentów, jak i firm, a jego główną rolą jest udostępnianie informacji podmiotom gospodarczym. Procedura wpisania dłużnika do KRD nie jest działaniem windykacyjnym, lecz czysto informacyjnym narzędziem służącym transparentności rynku finansowego.

Rejestr działa na podstawie ustawy o udostępnianiu informacji gospodarczych, w której szczegółowe zasady gromadzenia danych określa się w art. 29, art. 30 oraz art. 47 oraz art. 48. Wierzyciel ma obowiązek niezwłocznie, najpóźniej w ciągu 14 dni, skontaktować się z KRD BIG S.A. w celu aktualizacji danych, gdy ustali, że dłużnik ma zadłużenie w formie zaległości płatniczych. Komunikację z rejestrem można realizować przez krajowy rejestr długów mail lub krajowy rejestr długów email, co umożliwia szybką wymianę dokumentacji.

Podstawą do wpisu do rejestru jest dług uchybiający płatności wymagalnego świadczenia w terminie przekraczającym 60 dni. Warunek ten stanowi fundamentalny element ustawowy, bez którego nie można przystąpić do postępowania rejestracyjnego. Dla wierzyciela istotne jest, że wpis do krajowego rejestru długów wymaga spełnienia precyzyjnych warunków proceduralnych, a nie uzyskania wyroku sądowego. Sam wpis nie rozwiązuje sporu, lecz informuje o istniejącym zobowiązaniu.

Tabela minimalnych kwot zadłużenia dla konsumentów i firm

Różnica w minimalnych kwotach odzwierciedla odmienny charakter zobowiązań indywidualnych i firmowych. Dla konsumenta ustalony został niższy próg 200 zł brutto, co jest istotnym elementem systemu ochrony konsumenta. Wyższa kwota 500 zł brutto dla przedsiębiorcy wynika z potrzeby większej bazy dowodowej w transakcjach B2B oraz z różnej dynamiki zadłużenia w otoczeniu biznesowym. Krajowy rejestr długów nie prowadzi działań windykacyjnych - jest to czysto informacyjne narzędzie, które umożliwia śledzenie zobowiązań płatniczych.

Ważnym aspektem jest również fakt, że dług nie ulega przedawnieniu w kontekście wpisu do rejestru. Dłużnik ma prawo odmówić spłaty, ale wpis pozostaje w rejestrze do czasu usunięcia na żądanie wierzyciela lub do momentu spełnienia warunków korekcyjnych. System umożliwia również korzystanie z usługi Monitoringu, aby śledzić zmiany w danych o podmiocie po wpisie.

Kto może wpisać dłużnika do KRD - kto ma prawo i kiedy

Jedynym podmiotem uprawnionym do wpisu dłużnika do Krajowego Rejestru Długów jest przedsiębiorca, któremu powstało zobowiązanie w ramach niewykonania lub nienależytego wykonania umowy. Procedura ta wymaga wcześniejszego wezwania dłużnika do zapłaty z wyraźnym ostrzeżeniem o zamiarze wpisu do KRD, co stanowi obowiązek wynikający z art. 29 ustawy o udostępnianiu informacji gospodarczej.

Minimalne kwoty zadłużenia dla dłużnika

Próg kwotowy różni się w zależności od rodzaju dłużnika, co odzwierciedla ochronę interesów konsumentów oraz różnicę w zakresie ryzyka gospodarczego. Dla konsumenta prywatnego minimalna kwota zadłużenia wynosi 200 zł brutto, natomiast dla innego przedsiębiorcy - 5000 zł brutto. Różnica wynika z potrzeby zabezpieczenia konsumentów przed nadmiernym zagrożeniem gospodarczym.

Termin 60-dniowego uchybienia płatności i procedura wezwania

Dług uchybia płatności wymagalnemu świadczeniu w terminie przekraczającym 60 dni od daty wymagalności. Po upływie tego okresu wierzyciel musi wysłać wezwanie do zapłaty, w którym wyraźnie informuje o zamiarze wpisu dłużnika do Krajowego Rejestru Długów. Wezwanie to stanowi istotny element proceduralny, bez którego wpis nie może zostać dokonany.

1. Dług uchybia płatności po 60 dniach od terminu wymagalności
2. Wierzyciel wysyła wezwanie z ostrzeżeniem o wpisie do KRD
3. Czeka się 30 dni na skuteczne uregulowanie zadłużenia
4. Jeśli brak reakcji - można dokonać wpisu do KRD

Jeśli po 30 dniach od otrzymania wezwania dłużnik nie ureguluje zadłużenia, wierzyciel może dokonać wpisu dłużnika do rejestru. Wpisanie nie wymaga wcześniejszego uzyskania wyroku sądowego, co czyni tę procedurę szybką i dostępną dla przedsiębiorców. Krajowy Rejestr Długów działa jako biuro informacji gospodarczej, monitorujące sytuację zadłużeniową podmiotów gospodarczych.

Checklista 10 punktów przed zgłoszeniem dłużnika do KRD

Przed podjęciem decyzji o zgłoszeniu dłużnika do Krajowego Rejestru Długów wierzyciel musi spełnić szereg warunków proceduralnych. Każdy z poniższych punktów stanowi istotny element procesu, bez którego wpis może zostać uznany za niewłaściwy.

• Istnieje ważna umowa o świadczenie usług lub dostawę towarów
• Dług uchybił płatności od ponad 60 dni
• Wierzyciel wysłał wezwanie z ostrzeżeniem o wpisie do KRD
• Wezwanie zostało odebrane przez dłużnika (potwierdzenie odbioru)
• Upłynęło 30 dni od otrzymania wezwania bez spłaty
• Zawarto umowę o udostępnianiu informacji gospodarczych z KRD BIG S.A.
• Dokumentacja potwierdzająca istnienie długu jest kompletna
• Dane dłużnika są aktualne i zgodne z rejestrem
• Wierzyciel zobowiązany jest do aktualizacji w 14 dni (art. 29 ustawy)
• Dłużnik nie złożył sprzeciwu lub wniosku o usunięcie wpisu

Wierzyciel-nie spłaca-po 60 dniach uchybienia. KRD-uprawnia-wpis dłużnika po spełnieniu warunków. Dłużnik-nie reaguje-na wezwanie do zapłaty z ostrzeżeniem.

Procedura krok po kroku - jak dokonać wpisu do KRD online

Wpis do krajowego rejestru długów można przeprowadzić samodzielnie, bez potrzeby wyroku sądowego czy opłat sądowych. Cały proces odbywa się elektronicznie poprzez Panel Klienta KRD BIG S.A., co znacznie skraca czas realizacji wniosku. Poniżej znajduje się szczegółowy opis każdego etapu, wraz z wymaganymi dokumentami i istotnymi terminami.

Rejestracja w Panelu Klienta KRD - pierwszy krok do wpisu

Rejestracja w Panelu Klienta KRD BIG S.A. jest bardzo szybkim procesem, trwającym maksymalnie 5 minut. Aby rozpocząć, konieczne jest podanie danych logowania: NIP, REGON oraz adres e-mail służbowy. Po uzyskaniu dostępu do systemu w zakładce „Wpisy do KRD” dostępny jest przycisk „Nowe zgłoszenie”. Dzięki temu każdy wierzyciel może samodzielnie przeprowadzić wpisanie dłużnika w rejestr, bez potrzeby interwencji zewnętrznych podmiotów.

Wypełnienie formularza zgłoszeniowego - kluczowe pola i ich znaczenie

Formularz zgłoszenia wpisu do KRD wymaga podania kilku istotnych danych: nazwa dłużnika, jego NIP/REGON, kwota zadłużenia oraz data powstania zaległości. Dla konsumentów minimalna kwota zadłużenia wynosi 200 zł brutto, natomiast dla przedsiębiorców obowiązuje próg 500 zł brutto - różnica wynika z Rozporządzenia Ministra Finansów z 2025 r. Dodatkowo należy wskazać powód zadłużenia oraz termin płatności. Zgodnie z przepisami, dług uchybia płatności wymagalnemu świadczeniu po 60 dniach od daty wymagalności.

Załączenie dokumentów - co prześlij do KRD i dlaczego

Do zgłoszenia do KRD należy dołączyć trzy dokumenty w formacie PDF: (1) umowę świadczącą świadczenie gospodarstw, (2) potwierdzenie przekazania faktury lub rachunku oraz (3) kopię wezwania do zapłaty z ostrzeżeniem o wpisie do KRD. Wezwanie musi zawierać termin 30 dni na odpowiedź dłużnika. Po przesłaniu dokumentów KRD potwierdzi ich przyjęcie mailem na czerwono - takim komunikatem jest również potwierdzenie weryfikacji. Zgodnie z art. 29 ustawy o udostępnianiu informacji gospodarczych, dłużnik ma 14 dni na aktualizację danych po spłacie zobowiązania.

Weryfikacja zgłoszenia i monitorowanie statusu - jak sprawdzić, czy wpis został uwzględniony

Po przesłaniu wszystkich wymaganych dokumentów wejdź w Panelu Klienta do zakładki „Moje zgłoszenia”. Status zgłoszenia zmieni się z „W trakcie weryfikacji” na „Zatwierdzone” w ciągu 7 dni roboczych. W przypadku uchybienia prawidłowości wpisu, KRD wyśle powiadomienie e-mailowe z uzasadnieniem odmowy. Wierzyciel, który dokona nieuprawnionego wpisu, może zostać ukarany grzywną do 30 000 zł - przewidziane jest to przez art. 47 ustawy. Dla stałego monitorowania istnieje usługa Monitoringu dostępna w KRD, umożliwiająca śledzenie zmian w danych dłużnika w czasie rzeczywistym.

Frequently Asked Questions

Jak długo trwa weryfikacja wpisu do KRD?

Weryfikacja wpisu do krajowego rejestru długów trwa maksymalnie 7 dni roboczych od momentu przesłania kompletnych dokumentów przez wierzyciela. Po tym okresie Panel Klienta KRD BIG S.A. zmienia status zgłoszenia na „Zatwierdzone”, co potwierdzane jest automatycznym mailem. Jeśli KRD stwierdzi istotne niezgodności, otrzymuje się szczegółowe powiadomienie z możliwością uzupełnienia braków w ciągu 14 dni.

Czy wpis do KRD wymaga opłat?

Wpis do KRD nie wymaga opłat sądowych ani innym środków finansowych z ręki dłużnika. Jedynym kosztem może być opłata abonamentowa za korzystanie z usługi Monitoringu KRD, dostępna dla wierzycieli. Sam proces rejestracji w Panelu Klienta oraz przesyłki dokumentów przez system elektroniczny jest bezpłatny. Pamiętaj, że wierzyciel musi zawrzeć umowę o udostępnianiu informacji gospodarczych z KRD, aby móc dokonać wpisu.

Czy dłużnik może zgłosić sprzeciw wobec wpisu?

Tak, dłużnik ma prawo zgłosić sprzeciw wobec wpisu do KRD w ciągu 14 dni od otrzymania powiadomienia o jego zawarciu. Sprzeciw należy złożyć w formie pisemnej z opisem zdarzeń i dowodami, które wykluczają prawo do wpisu. KRD rozpatruje takie sprzeciwy w trybie przyspszonym, a w razie uznania argumentów wpis może zostać usunięty lub zmieniony. Dlatego warto mieć przed rejestracją pełną dokumentację potwierdzającą zadłużenie.

Jakie są minimalne kwoty zadłużenia dla wpisu do KRD?

Minimalne kwoty zadłużenia różnią się w zależności od rodzaju dłużnika. Dla konsumenta istotny jest próg 200 zł brutto, natomiast dla przedsiębiorcy wymagana jest kwota co najmniej 500 zł brutto - oba limity wynikają z Rozporządzenia Ministra Finansów z 2025 r. KRD może odrzucić zgłoszenie, jeśli zadłużenie nie przekroczy tych wartości bez uzasadnionej przyczyny.

Koszty i konsekwencje - co dostaje się za pieniądze i co tracisz

Minimalne kwoty zadłużenia różnią się w zależności od rodzaju dłużnika. Dla konsumenta jest to 200 zł brutto, dla innej firmy - 5000 zł brutto. Różnica wynika z ochrony konsumentów, którzy mogą mieć mniejsze zobowiązania, a przedsiębiorcy - większe ryzyko gospodarcze. Termin ten określa przedsiębiorca, który prowadzi działalność gospodarczą, oraz podmiot gospodarczy, który może mieć istotne zobowiązania wobec wierzycieli.

Wpis w KRD może utrudnić dostęp do kredytów, leasingu i innych produktów finansowych. Dostawcy mediów i firm telekomunikacyjnych mogą wymagać przedpłat lub płatności z góry. Strata wiarygodności płatniczej w oczach instytucji finansowych może skutkować odmową udzielenia kredytu lub znacznie wyższymi ratami oprocentowania. Zgodnie z art. 47 ustawy o udostępnianiu informacji gospodarczych, dłużnik traci możliwość swobodnego uzyskiwania finansowania, co istotnie wpływa na jego codzienną działalność.

Wpis dłużnika jest widoczny bezpośrednio w Krajowym Rejestrze Długów oraz za pośrednictwem partnerów systemowych. To biuro informacji gospodarczej, które gromadzi i udostępnia dane w czasie rzeczywistym, umożliwiając sprawdzanie kontrahentów przed podjęciem współpracy. Dodatkowo KRD oferuje monitoring własnej firmy, dzięki któremu przedsiębiorcy mogą śledzić zmiany w danych o podmiotach konkurencyjnych lub potencjalnych partnerach. Funkcje prewencyjne systemu, takie jak analiza wiarygodności płatniczej, pomagają uniknąć ryzyka biznesowego.

Wierzyciel, który dokonał nieuprawnionego wpisu, może ponieść znaczącą szkodę majątkową. Zgodnie z art. 47 ustawy o udostępnianiu informacji gospodarczych, grzywna do 30 000 zł jest przewidziana za brak aktualizacji danych w rejestrze. Jeśli natomiast przekazano nieprawdziwe informacje, ryzyko karnym obciążeniem finansowym jest równorzędne - art. 48 tej samej ustawy przewiduje taką samą wysokość grzywny. W praktyce oznacza to, że błędny wpis nie tylko niesie konsekwencje dla dłużnika, ale także może zrujnować relację wierzyciela z rynkiem.

Analiza Wiarygodności Płatniczej przed podjęciem współpracy z kontrahentem jest istotna dla minimalizowania ryzyka. Skorzystanie z usługi Monitoringu KRD pozwala śledzić zmiany w danych o podmiocie w czasie rzeczywistym. W przypadku nieuprawnionego wpisu zgłoszenie sprzeciwu do KRD może doprowadzić do zawieszenia informacji do 30 dni, co tymczasowo ogranicza negatywny wpływ na dłużnika.

Co się dzieje po wpisie - obowiązki wierzyciela i możliwości dłużnika

Po wpisie dłużnika do Krajowego Rejestru Długów sytuacja nie zamyka się na samym oznaczeniu jako dłużnik. Dłużnik zgłaszając sprzeciw do wpisu uruchamia postępowanie wyjaśniające KRD, w trakcie którego rejestr wstrzymuje ujawnianie informacji gospodarczych o dłużniku. Trwa ono do 30 dni kalendarzowych, a w wyjątkowych przypadkach do 45 dni - art. 29 ustawy o udostępnianiu informacji gospodarczej. Jeśli dłużnik złożył sprzeciw w dniu 10.05.2026, wpis zostaje zawieszony do 10.06.2026 lub do 29 dni później, w zależności od decyzji KRD. W tym czasie dłużnik może dochodzić odszkodowania majątkowego za szkodę powstałą m.in. z odmownej decyzji kredytowej, podniesionej na podstawie art. 24 k.c., wymagające wykazania rzeczywistej szkody i przyczynowości.

Obalenie powszechnego mitu, że wpis do KRD zostaje natychmiastowo usunięty po spłacie długu, wymaga precyzyjnego postępowania. Dłużnik, który został zweryfikowany w krajowym rejestrze długów, musi najpierw zgłosić sprzeciw - co może przebiegać przez list z krajowego rejestru długów lub mail z krajowego rejestru długów. W trakcie postępowania wyjaśniającego KRD wierzyciel traci możliwość dalszego ujawniania danych, co daje dłużnikowi czas na przeprowadzenie weryfikacji faktów i, w razie potrzeby, negocjacje. Dłużnik może dochodzić odszkodowania majątkowego, np. za odmowną decyzję kredytową, podniesioną na podstawie art. 24 k.c. - wymaga to wykazania rzeczywistej szkody i przyczynowości.

Różnica w minimalnym progu zadłużenia między konsumentem a przedsiębiorcą wynika z charakteru transakcji. Dla konsumenta ustawodawca uwzględnia krótsze, często jednorazowe naruszenia, natomiast dla przedsiębiorcy wyższy próg odzwierciedla skalę zobowiązań w handlu B2B i ich wpływ na bilans finansowy.

1. Dług musi przekroczyć 60 dni od terminu wymagalności - art. 28 ustawy o udostępnianiu informacji gospodarczej
2. Wierzyciel musi wysłać wezwanie do zapłaty z ostrzeżeniem o zamiarze wpisu do KRD
3. Upłynąć musi 30-dniowy termin od otrzymania wezwania - po tym czasie wpis może zostać dokonany
4. Wierzyciel musi mieć aktualny dowód zapłaty lub brak reakcji dłużnika
5. Konieczne jest zawarcie umowy o udostępnianiu informacji gospodarczych z KRD BIG S.A.
6. Wierzyciel musi potwierdzić, że dług jest prawdziwy i udokumentowany
7. Należy sprawdzić, czy dłużnik nie jest już wpisany w KRD - podwójny wpis jest niedozwolony
8. Wierzyciel musi zachować dowody wezwania i korespondencji - obowiązek dowodowy
9. Przed wpisem trzeba przeprowadzić weryfikację kwoty - minimalny próg 200 zł (konsument) lub 5000 zł (przedsiębiorca)
10. Wierzyciel musi zgodzić się na ewentualną odpowiedzialność cywilną za nieuprawniony wpis

Każdy z tych kroków wymaga dokładnego spełnienia, inaczej wpis może zostać odrzucony lub dłużnik może dochodzić odszkodowania za szkodę majątkową. W szczególności istotne jest, aby wezwanie do zapłaty z ostrzeżeniem o wpisie do KRD zawierało wszystkie elementy ustawowe - w przeciwnym razie postępowanie może zostać uznane za proceduralne naruszenie.

Wzór na wezwanie do zapłaty z ostrzeżeniem o wpisie do KRD powinien zawierać: nazwę i NIP dłużnika, datę wezwania, podstawę prawną (art. 29 ustawy o udostępnianiu informacji gospodarczej), informację o 30-dniowym terminie i możliwości wpisu do KRD, kwotę długu, termin płatności, rachunek bankowy oraz upomnienie o prawie do złożenia sprzeciwu w KRD. Wierzyciel musi także zaznaczyć, że w razie braku spłaty może skierować sprawę do sądu i dokumentować wszelkie działania niezgodne z prawem.

• Nazwa i NIP dłużnika
• Data wezwania
• Podstawa prawna: art. 29 ustawy o udostępnianiu informacji gospodarczej
• Informacja o 30-dniowym terminie i możliwości wpisu do KRD
• Kwota długu, termin płatności, rachunek bankowy
• Upomnienie o prawie do złożenia sprzeciwu w KRD
• Obawa o skierowanie sprawy do sądu

Aktualizacja wpisu po spłacie jest równie istotna, jak jego powstawanie. Aktualizacja wpisu po spłacie wymaga od wierzyciela działań w termin 14 dni na usunięcie danych. Bez tego kroku KRD może pozostać w stanie nieściśliwości, a dłużnik - w sytuacji dyskredytującej. Procedura obejmuje: przekaz dowodu spłaty, wystąpienie do KRD BIG S.A. z żądaniem aktualizacji, potwierdzenie usunięcia lub zmiany informacji oraz poinformowanie podmiotów, które otrzymały dane gospodarcze.

Jeśli wierzyciel nie zastosuje się do termin 14 dni na usunięcie danych, może ponieść grzywnę do 30 000 zł - art. 47 ustawy. Konieczność aktualizacji w tym terminie jest obowiązkiem wierzyciela, niezależnie od tego, czy dłużnik domaga się usunięcia wpisu. Pominięcie tej czynności jest równoznaczne z naruszeniem procedury i może skutkować odpowiedzialnością cywilną.

FAQ - najczęściej zadawane pytania o wpis do KRD

Sekcja odpowiada na najważniejsze wątpliwości dotyczące postępowania w Krajowym Rejestrze Długów. Przedstawiamy wyjaśnienia dotyczące wysyłki informacji, terminów, konsekwencji prawnych oraz środków ochrony dostępnych dla dłużników i wierzycieli.

Czy KRD wysyła maile?

Krajowy Rejestr Długów nie wysyła automatycznych wiadomości e-mail do dłużników ani wierzycieli po dokonaniu wpisu. W razie potrzeby należy skontaktować się z biurem KRD BIG S.A. przez Panel Klienta dostępny na stronie internetowej rejestru. Procedura elektronicznego kontaktu z biurem informacji gospodarczej wymaga zalogowania się na konto użytkownika oraz wypełnienia formularza zgłoszeniowego. Dla szybkiej odpowiedzi telefonicznej dostępny jest numer służbowy KRD.

Jakie są terminy na usunięcie wpisu?

Usunięcie informacji gospodarczej z KRD wymaga działania wierzyciela w ciągu 14 dni kalendarzowych od pełnej spłaty długu. W przypadku nieuprawnionego wpisu maksymalny termin na usunięcie wynosi 90 dni kalendarzowych od złożenia sprzeciwu lub uznania faktu nieuprawnienia. Wierzyciel musi niezwłocznie zgłosić aktualizację danych do biura KRD zgodnie z art. 29 ustawy o udostępnianiu informacji gospodarczych. Dłużnik może domagać się usunięcia, ale ostateczna odpowiedzialność za poprawność danych leży po stronie zgłaszającego.

Czy wpis działa po spłacie długu?

Wpis dłużnika pozostaje w rejestrze nawet po pełnej spłacie długu, dopóki wierzyciel nie zgłosi usunięcie w ciągu 14 dni. Krajowy Rejestr Długów działa jako biuro informacji gospodarczej i nie prowadzi działań windykacyjnych. Samo umieszczenie dłużnika w rejestrze nie oznacza automatycznego naliczenia odsetek ani przekazania sprawy do komornika. Wierzyciel musi sam zadbać o aktualizację danych, gdyż KRD przekazuje jedynie informacje ustawowo zgłoszone przez uprawnione podmioty.

Czy można wpisać dłużnika bez wezwania?

Wpis dłużnika do KRD nie wymaga uzyskania wyroku sądowego, ale musi spełnić ustawowe warunki określone w ustawie o udostępnianiu informacji gospodarczych. Minimalne zadłużenie wynosi 200 zł dla konsumenta oraz 500 zł brutto dla przedsiębiorcy. Dług musi uchybić płatności w terminie przekraczającym 60 dni, a wierzyciel musi najpierw wezwać dłużnika do zapłaty z informacją o zamiarze wpisu. Po 30 dniach bezskutecznego upływu terminu wierzyciel może dokonać wpisu do KRD bez dodatkowych uchwał.

Jak dochodzić ochrony praw?

Trzy istotne środki ochrony praw dłużnika to: (1) złożenie sprzeciwu do KRD, który wstrzymuje ujawnianie informacji na okres do 30 dni, (2) dochodzenie ochrony praw w procesie cywilnym na podstawie art. 24 k.c., oraz (3) skorzystanie z bezpłatnego środka kontroli dostępnego dla każdego podmiotu gospodarczego. Aby dochodzić odszkodowania trzeba wykazać szkodę majątkową, np. odmowną decyzję kredytową w wyniku nieprawidłowego wpisu. Biuro informacji gospodarczej ma obowiązek rozpatrzyć sprzeciw w terminie ustawowym.

Jakie są kary za nieuprawniony wpis?

Za nieprawidłową aktualizację danych w KRD przewidziana jest grzywna do 30 000 zł na podstawie art. 47 ustawy o udostępnianiu informacji gospodarczych. Dodatkowe 30 000 zł grozi za przekazanie nieprawdziwej informacji lub nieusunięcie informacji w ciągu 90 dni, co uregulowane jest w art. 48 tej samej ustawy. Wierzyciel, który dokonał nieuprawnionego wpisu, może ponieść szkodę majątkową, której należy dochodzić w drodze odszkodowania. Kary są determinowane przez organ krajowego rejestru długów po rozpatrzeniu skargi dłużnika.